Τα Γλυπτά του Παρθενώνα στην Διακυβερνητική Επιτροπή της UNESCO

​Στο πλαίσιο της 24ης Συνόδου της Διακυβερνητικής Επιτροπής της UNESCO για την Επιστροφή των Πολιτιστικών Αγαθών στις Χώρες Προέλευσης (ICPRCP), που ολοκλήρωσε χθες τις εργασίες της, συζητήθηκε το θέμα της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα, το οποίο  βρίσκεται σταθερά στην ατζέντα  της, εδώ και 40 χρόνια.

Η ​ελληνική αντιπροσωπεία παρουσίασε αναλυτικά και εμπεριστατωμένα το ιστορικό της υπόθεσης και τις θέσεις της Ελλάδας στο ζήτημα των Γλυπτών του Παρθενώνα. Μέσα από μαρτυρίες περιηγητών και λογίων της εποχής του Έλγιν τεκμηρίωσε την βίαιη απόσπαση των αρχιτεκτονικών γλυπτών από το μνημείο. Τόνισε εμφατικά την ανυπαρξία φιρμανιού και σχετικών σουλτανικών εγγράφων και την παράνομη  ιδιοποίηση των Γλυπτών από τον Λόρδο Έλγιν, πριν καταλήξουν στο Βρετανικό Μουσείο. Επισήμανε ιδιαιτέρως το θέμα της κακομεταχείρισης των Παρθενωνείων κατά την παραμονή τους στο Βρετανικό Μουσείο και τις  κακές συνθήκες  φύλαξής τους, ήδη από τον 19ο αι. μέχρι  σήμερα. Ενημέρωσε τα μέλη της Επιτροπής για τις διαρκείς, αλλά άκαρπες μέχρι σήμερα προσπάθειες της ελληνικής πλευράς να έρθει σε διάλογο με το Ηνωμένο Βασίλειο για να βρεθεί λύση στο μακροχρόνιο αυτό ζήτημα, σε εφαρμογή των Συστάσεων και της Απόφασης της UNESCO. Ανέφερε ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα και οι συμβολισμοί, που αυτά ενέχουν αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς και της ελληνικής πολιτιστικής ταυτότητας. Τέλος, κάλεσε το Ηνωμένο Βασίλειο, που είναι για πρώτη φορά μέλος της Διακυβερνητικής Επιτροπής, να αποδείξει εμπράκτως την βούλησή του να συμμορφωθεί με τις Συστάσεις και τις Αποφάσεις του Διεθνούς Οργανισμού.

Το Ηνωμένο Βασίλειο κατά την δική του τοποθέτηση επέμεινε στις πάγιες θέσεις του για το θέμα, επαναλαμβάνοντας ότι το νομοθετικό πλαίσιο, που ισχύει δεν επιτρέπει την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει πρόθεση της κυβέρνησης να αλλάξει τον συγκεκριμένο νόμο.  

Η παρουσίαση της ελληνικής αντιπροσωπείας και τα επιχειρήματα της έτυχαν θερμής υποδοχής και η συντριπτική πλειοψηφία των κρατών-μελών της Διακυβερνητικής Επιτροπής (Ιταλία, Τσεχία, Ρωσία, Λιβύη, Ιράκ, Ινδία, Χιλή, Βενεζουέλα, Παναμάς,  Γουατεμάλα, Γκαμπόν, Ζάμπια, Αίγυπτος), αλλά και κράτη-παρατηρητές (Τουρκία, Παλαιστίνη, Νικαράγουα, Ονδούρα, Βραζιλία) υποστήριξαν με σθένος τις ελληνικές θέσεις και ζήτησαν εμφατικά από το Ηνωμένο Βασίλειο να επιστρέψει τα Γλυπτά στην Ελλάδα, προκειμένου να επανενωθούν με τον Παρθενώνα, μνημείο-σύμβολο του Δυτικού Πολιτισμού.

Η Διακυβερνητική Επιτροπή υιοθέτησε Σύσταση, στο κείμενο της οποίας, μεταξύ άλλων:

Παραπέμπει στις προηγούμενες συστάσεις και τις αποφάσεις της,

Εκφράζει την  βαθιά της ανησυχία για το γεγονός ότι η επίλυση του θέματος παραμένει σε εκκρεμότητα  για μεγάλο διάστημα,

Καλεί για μία ακόμη φορά τις δύο πλευρές να εντατικοποιήσουν τις προσπάθειες τους για την επίλυση της διαφοράς λαμβάνοντας υπόψη τις  ιστορικές, πολιτιστικές, νομικές και ηθικές διαστάσεις του θέματος,

Καλεί την Γενική Διευθύντρια της UNESCO να βοηθήσει να πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες συναντήσεις μεταξύ Ελλάδας και Ηνωμένου Βασιλείου με σκοπό  την επίτευξη μιας κοινά αποδεκτής λύσης στο θέμα των Γλυπτών του Παρθενώνα.

Αποφασίζει να ενταχθεί το ζήτημα των Γλυπτών στην ατζέντα της 25ης Συνόδου της Διακυβερνητικής Επιτροπής.

Στην Ελληνική Αντιπροσωπεία συμμετείχαν από πλευράς ΥΠΠΟ ο Γενικός Γραμματέας  Πολιτισμού  Γεώργιος  Διδασκάλου, ο Γενικός Διευθυντής του Μουσείου Ακρόπολης καθ. Νικόλαος Σταμπολίδης, η Γενική Διευθύντρια Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς Ολυμπία Βικάτου και η Προϊσταμένη της Διεύθυνσης Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών Βασιλική Παπαγεωργίου. Από πλευράς ΥΠΕΞ συμμετείχε  η  Προϊσταμένη του Τμήματος Διεθνούς Δικαίου  Άρτεμις Παπαθανασίου και από την Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στην UNESCO, ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος πρέσβης Γεώργιος Κουμουτσάκος.

111 χρόνια από την Μάχη του Παλαιοχωρίου Παγγαίου

    Συμπληρώνονται σήμερα 111 χρόνια από την Μάχη του Παλαιοχωρίου στην οποία έπεσε ηρωϊκά ο στρατιώτης Νικόλαος Μανσούρας. Η Μάχη του Παλαιοχωρίου, που έγινε στις 22-23 Απριλίου 1913, ήταν η πρώτη από τις Μάχες του Παγγαίου που επηρέασαν κατά πολύ την έκβαση του Β' Βαλκανικού Πολέμου, γέρνοντας την πλάστιγγα, καταλυτικά, υπέρ της Ελλάδας.

(Φωτογραφία αρχείου από τα αποκαλυπτήρια του Μνημείου της Μάχης του Παλαιοχωρίου στις 21 Απριλίου 2012).

    Με την ευκαιρία συμπλήρωσης 111 ετών από τη μάχη του Παλαιοχωρίου θα ήθελα να μοιραστώ κάποιες σκέψεις. Ήταν ιδιαίτερη τιμή και μεγάλη χαρά για μένα να έχω την ευκαιρία να μελετήσω τις πηγές και τα πρωτότυπα έγγραφα που αφορούν τα γεγονότα της μάχης του Παλαιοχωρίου (22-23 Απριλίου 1913). Τα στοιχεία αυτά, είχα τη δυνατότητα να συγκεντρώσω και να παρουσιάσω, για πρώτη φορά μετά από 100 χρόνια, κατά τη διάρκεια της τελετής αποκαλυπτηρίων του Μνημείου της μάχης του Παλαιοχωρίου, στις 21 Απριλίου 2012. Αυτή η ιστορική αναδρομή περιλαμβάνεται στο βίντεο που μπορείτε να δείτε πατώντας ΕΔΩ. 

Τιμή και Δόξα στους πεσόντες! Το οφείλουμε στην Πατρίδα μας. Το οφείλουμε σε αυτούς που αγωνίστηκαν για να ζούμε εμείς σήμερα ελεύθεροι!

Διδυμότειχο: Εσπερίδα με θέμα «Η συμβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς στη βιωσιμότητα και την ελκυστικότητα του τόπου»

 O Δήμος Διδυμοτείχου και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Έβρου διοργανώνουν εσπερίδα με θέμα «Η συμβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς στη βιωσιμότητα και την ελκυστικότητα του τόπου».

Η εσπερίδα θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 30 Νοεμβρίου 2023 και ώρα 19:30 στο Βυζαντινό Μουσείο Διδυμοτείχου (Πλωτινοπόλεως 9).

Στην εσπερίδα θα παρουσιαστούν οι εργασίες που πραγματοποίησαν, αλλά και οι προοπτικές τους, ο Δήμος Διδυμοτείχου και η Εφορεία Αρχαιοτήτων Έβρου, εντασσόμενες στο έργο “Ardino and Didymoteicho connected through past and future” με το ακρωνύμιο ARDICO (MIS 5052688) που υλοποιήθηκε με επικεφαλής τον Δήμο Ardino της Βουλγαρίας, στο πλαίσιο του Προγράμματος Ευρωπαϊκής Εδαφικής Συνεργασίας «Ελλάδα - Βουλγαρία 2014-2020».

(Πηγή: Alexandroupoli online)

Η απελευθέρωση του Παγγαίου τον Οκτώβριο του 1912

Το Σώμα του Δούκα Ζέρβα στο Παγγαίο

Εκατόν δέκα χρόνια συμπληρώθηκαν από την απελευθέρωση του Παγγαίου από τον οθωμανικό ζυγό. Τέτοιες μέρες, τον Οκτώβριο του 1912, οι Έλληνες της περιοχής αποκτούσαν την ελευθερία τους μετά από πέντε αιώνες σκλαβιάς.

Όπως αναφέρει σε μια καταγραφή του, ο τότε δημοδιδάσκαλος στο Δημοτικό Σχολείο Παλαιοχωρίου Ξενοφών Μαλαμίδης, από την κήρυξη του Α' Βαλκανικού Πολέμου στις 5 Οκτωβρίου 1912, όλοι οι Έλληνες της επαρχίας Παγγαίου, «με αγωνίαν παρηκολουθούμεν τας επιχειρήσεις και με ανεκλάλητον χαράν επληροφορούμεθα την πρόοδον και τας νίκας των Ελληνικών Στρατευμάτων». Ήδη, όπως αναφέρει, το δεύτερο δεκαήμερο του Οκτωβρίου, οι κάτοικοι της περιοχής άρχισαν να επεξεργάζονται τρόπους για να συμμετάσχουν στον αγώνα για την ελευθερία. Τα πράγματα γίνονταν δυσκολότερα αφού την περιοχή, μετά τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, επιβουλεύονταν και οι Βούλγαροι, οι οποίοι ήδη κατευθύνονταν προς τη Δράμα.

Παρ’ όλα αυτά ομάδα Ελλήνων προσκόπων με αρχηγό τον οπλαρχηγό καπετάν Δούκα Ζέρβα, εγκαταστάθηκε στο Ροδολείβος και είχε επαφή με τον Μητροπολίτη Ελευθερουπόλεως και αργότερα εθνομάρτυρα Γερμανό, προκειμένου να κατευθυνθεί προς την Ελευθερούπολη και να απελευθερώσει ολόκληρη την επαρχία Παγγαίου.

Τις επόμενες ημέρες η Δράμα έπεσε στα χέρια των Βουλγάρων και αυτό ανάγκασε τον Μητροπολίτη Γερμανό να παροτρύνει τον Δούκα Ζέρβα να επισπεύσει την κατάληψη της Ελευθερούπολης για να μην τον προλάβουν οι Βούλγαροι. Παρ’ όλα αυτά ο οπλαρχηγός ήταν επιφυλακτικός μια και δεν είχε ισχυρή δύναμη.

Στα μέσα Οκτωβρίου, Βούλγαροι κομιτατζήδες εισήλθαν στην Καβάλα και άρχισαν να σκοτώνουν και να ληστεύουν πλούσιους Οθωμανούς. Παρακολουθώντας τις εξελίξεις και φοβούμενος μήπως οι Βούλγαροι φθάσουν στην Ελευθερούπολη πριν από τους Έλληνες, ο Μητροπολίτης Γερμανός απέστειλε στο Ροδολείβος τον ιερέα Νικόλαο Οικονόμου, με επιστολή του προς τον Δούκα Ζέρβα για να σπεύσει να καταλάβει την πόλη.

Έτσι, στις 17 Οκτωβρίου, ο οπλαρχηγός ξεκίνησε από το Ροδολείβος με κατεύθυνση την Ελευθερούπολη, και στο πέρασμα του αφόπλιζε τα οθωμανικά αποσπάσματα. Χαρακτηριστικό μάλιστα είναι ότι οι κάτοικοι του Παλαιοχωρίου, μόλις έμαθαν ότι ο Καπετάν Δούκας φτάνει στην περιοχή, αφόπλισαν τους Οθωμανούς και οπλισμένοι πλέον κατευθύνθηκαν στην κεντρική οδό για να προϋπαντήσουν το τμήμα του οπλαρχηγού, και στη συνέχεια όλοι μαζί κατευθύνθηκαν προς την Ελευθερούπολη, όπου, στην τοποθεσία που βρίσκεται σήμερα το στρατόπεδο «Αμβράζη», τους υποδέχθηκαν οι οθωμανικές πολιτικές αρχές και συγκεκριμένα ο έπαρχος, ο οικονομικός έφορος, ο αστυνόμος κλπ, «κομίζοντες άρτον και άλας επί δίσκου, ως και ξίφος ανεστραμμένον». Εκεί βρίσκονταν ο Μητροπολίτης Γερμανός με τους ιερείς που φορούσαν τα άμφια τους, οι μαθητές των σχολείων, η φιλαρμονική μουσική και όλος ο ελληνικός πληθυσμός της πόλης. «Οι κώδωνες της εκκλησίας κρούουν χαρμοσύνως, η φιλαρμονική μουσική παιανίζει τον Εθνικόν Ύμνον και διάφορα εμβατήρια. Οι μαθηταί και μαθήτριαι άδωσι πατριωτικά άσματα. Άνδρες, γυναίκες και παιδιά κλαίουν από χαρά και ανεκλάλητον ενθουσιασμόν Ελληνικαί σημαίαι ανεπετάσθησαν εις πλείστα οικήματα. Η χαρά του λαού είναι αδύνατον να περιγραφεί», παρατηρεί ο Ξ. Μαλαμίδης.

Στη συνέχεια ο Μητροπολίτης αφού ασπάστηκε τον οπλαρχηγό οδήγησε την πομπή προς το διοικητήριο της πόλης, όπου και ο Καπετάν Δούκας εγκαθίσταται στην μέχρι τότε έδρα του Οθωμανού έπαρχου.

Δυστυχώς, τέσσερις μέρες μετά οι Βούλγαροι που βρίσκονταν στην Καβάλα πληροφορήθηκαν ότι στην Ελευθερούπολη δεν υπάρχει τακτικός στρατός και με μια διμοιρία στρατού έφτασαν στην πόλη και εκδίωξαν τον Καπετάν Δούκα. Μετά από αυτά, τις παραμονές των Χριστουγέννων, έφτασε στην περιοχή ο ελληνικός στρατός που απελευθέρωσε τα χωριά του Παγγαίου, ενώ η Ελευθερούπολη έμεινε στα χέρια των Βουλγάρων μέχρι τις 26 Ιουνίου 1913, οπότε και αποβιβάστηκε ελληνικός στρατός στην Καβάλα για να απελευθερωθεί ολόκληρη η Μακεδονία.

Καπνός 6

 Ο Εθνικός Οργανισμός Καπνού (Ε.Ο.Κ.), μη κερδοσκοπικό νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, συστήθηκε με το ν.δ. 3758/1957 «περί ιδρύσεως Εθνικού Οργανισμού Καπνού» (Α 184). Από την ίδρυση του ο Οργανισμός είχε οικονομική αυτοτέλεια που στηριζόταν κατά κύριο λόγο στον ειδικό πόρο 2% (άρθρο 10 παρ. 1 του ν.δ. 3758/1957) στην τιμή πώλησης των χωρικών καπνών. Έπαυσε να λειτουργεί στις 9 Ιανουαρίου 2003. 

Οι τρεις αυτές κάρτες του Οργανισμού έχουν τίτλο «ΕΛΛΑΣ - Η ΧΩΡΑ ΤΟΥ ΚΑΠΝΟΥ» και ως λεζάντα: «Η φιλότιμη προσπάθεια του Έλληνα καπνοπαραγωγούς μαζί με τους φυσικούς παράγοντες της χώρας εξασφαλίζουν την εκλεκτή ποιότητα στον Ελληνικό καπνό, τον καλλίτερο καπνό του κόσμου».

Οι όμορφες εικόνες προέρχονται από ζωγραφική σύνθεση του  Α. Τάσσου.

Καπνός 5

Παρατηρεί κάνεις πως ακόμη και κατά τη διάρκεια της κατοχής ο πρωτογενής τομέας ήταν αυτός που έδινε ελπίδα και κάποια αισιοδοξία στους πολίτες που γνώριζαν πως η Ελλάδα, ακόμη και κατεχόμενη, στηριζόταν στον καπνό, τα σιτηρά, τις ελιές και τις σταφίδες. Αυτό βλέπει κανείς και στο χαρτονόμισμα των 5.000 δραχμών που κυκλοφόρησε το 1942...

Καπνός 4

Ο καπνός στο Παλαιοχώρι Παγγαίου ήταν σημείο αναγνώρισης της καθημερινότητας, κάτι οικείο, από το οποίο ζούσαν οι περισσότερες οικογένειες του χωριού. Για να τονίσει την οικειότητα αυτή χρησιμοποιήθηκε και «επικοινωνιακά» ως λογότυπο του συνδυασμού «Η Αλλαγή» στις κοινοτικές εκλογές της 5ης Απριλίου 1959. Το φυτό του καπνού, ανθισμένο. Γνωστή εικόνα σε όλους…

Καπνός 3

Το Παλαιοχώρι Παγγαίου ήταν ξακουστό καπνοχώρι. Το έδαφός του ήταν ιδανικό για την καλλιέργεια του εθνικού προϊόντος. Μάλιστα για το λόγο αυτό και για την καλύτερη ανάπτυξη και καλλιέργεια του καπνού, αμέσως μέτρα τους Βαλκανικούς Πολέμους, το χωριό έγινε κάποιου είδους «ερευνητικός σταθμός» με πειραματικούς αγρούς για την παρατήρηση και τη βελτίωση της καλλιέργειας.

Αυτήν την εικόνα για το Παλαιοχώρι συναντά κανείς στο ξακουστό Εγκυκλοπαιδικό Λεξικό του Ελευθερουδάκη, που κυκλοφόρησε το διάστημα 1927-1932. Στις εικόνες που συνοδεύουν το εκτενές λήμμα «ΚΑΠΝΟΣ» υπάρχει μια φωτογραφία ενός «πειραματικού αγρού» στο Παλαιοχώρι για την παρατήρηση της ανάπτυξης των φυτών καπνού, και μια κλασική φωτογραφία εποχής με ένα «ξηραντήριο μακεδονικού συστήματος» από το χωριό (με τος γνωστές λαμαρίνες).

Παλαιοχώρι, αρχές 20ου αιώνα… 

Καπνός 2

Γνωστές σκηνές της καθημερινότητας των καπνοπαραγωγών αποτυπώνονται και στη σειρά δύο γραμματοσήμων που κυκλοφόρησαν στις 19 Σεπτεμβρίου 1966 με αφορμή το 4ο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο Καπνού, που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα στις 19 και 20 Σεπτεμβρίου 1966. Ο καπνός ως εθνικό προϊόν στήριζε την ελληνική οικονομία αλλά και την ελληνική οικογένεια της υπαίθρου….

Τέτοια εποχή ο κάμπος έσφυζε από ζωή, μέρα και νύχτα. Πρόσωπα κουρασμένα αλλά και χαμογελαστά…

Καπνός 1

Το καλοκαίρι του 1955 εκδόθηκε μια σειρά γραμματοσήμων με θέμα τα εθνικά προϊόντα. Εξέχουσα θέση και μεγάλη αξία είχε το γραμματόσημο με θέμα τον καπνό.

Απασχολούσε χιλιάδες οικογένειες στα χωριά του Παγγαίου. Ήταν η κύρια καλλιέργεια και στο δικό μου χωριό, το Παλαιοχώρι, μέχρι πριν κάποια χρόνια, που δυστυχώς αποδυναμώθηκε λόγω διαφόρων παραγόντων...

Όλο το χωριό σχεδόν ζούσε απο τον καπνό σε ένα κύκλο ετήσιο, από τους "χασλαμάδες" και τον "σπαρτή", στα "σκαλίσματα" και στο "σπάσιμο", μέρες που είναι....

Καλαθάρες, καναβάτσα, σιρένια, βέργες, κιοντέδες, παστάλι, γύροι, δέματα.....με τα χέρια να κολλούν από την πίκρα... για όσους ξέρουν. Και μετά η περιβόητη "καπνοπούληση"...

Κύκλος ζωής αιώνων που έσβησε σχεδόν!

«Θεολογικός και Εκκλησιαστικός Ερασιτεχνισμός»

Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ελευθερουπόλεως

κ.κ. Χρυσοστόμου

 Οἱ λέξεις ἐρασιτέχνης, ἐρασιτεχνισμός δέν ἔχουν καλή ἔννοια, μολονότι ἡ ἐτυμολογική τους ἀνάλυση μᾶς ὁδηγεῖ σέ διαφορετικό, ἀντίθετο συμπέρασμα. Κατ’ ἀρχάς ἡ σύνθετη λέξη ἐρασιτέχνης σημαίνει τόν ἐραστή, ἐκεῖνον τόν ἄνθρωπο πού ἀγαπᾶ πολύ, πού εἶναι ἐραστής τῆς τέχνης. Ἀλλά κατόπιν ξέπεσε στό χειρότερο ἡ ἔννοιά της, ὅπως συνέβη καί μέ ἄλλες λέξεις τῆς γλώσσας μας. Γιά παράδειγμα ἡ λέξη ἀγαθός. Ἀρχικά στό λεξιλόγιό μας δήλωνε τόν ὡραιότερο, τόν ἰδεώδη ἄνθρωπο ἀπό ἠθικῆς ἀπόψεως, ἐνῶ σήμερα στά χείλη μας κατάντησε ἡ λέξη νά ἔχει ἔννοια ὑποτιμητική.

Κατά τόν ἴδιο τρόπο καί ἡ λέξη ἐρασιτέχνης σύν τῶ χρόνω συνδέθηκε ὄχι ἀπλά μέ τήν ἁπλότητα, ἀλλά μέ τήν προχειρότητα. Ὁ ἐρασιτεχνισμός βρίσκεται κάτω ἀπό τόν ἐπαγγελματισμό. Ἡ μέ ἀβέβαιο ἀποτέλεσμα καί προχειρότητα ἐργασία ὑποτιμᾶται λογικά καί σωστά ἀπό τήν ἐργασία μέ ἐπαγγελματική συνείδηση, γνώση καί ἀκρίβεια. Γιά παράδειγμα, ἐάν κάποιος ὑποστεῖ κάποιο κάταγμα στό χέρι του ἤ στό πόδι του δέν θά ἐμπιστευθεῖ τή θεραπεία του σέ ἔνα «πρακτικό», ἐρασιτέχνη τοῦ παλιοῦ καιροῦ γιατρό. Σήμερα θά προσφύγει μέ ἐμπιστοσύνη στό γιατρό τόν εἰδικό, πού ἀσχολεῖται μέ τά προβλήματα τῶν ὀστῶν. Κάποτε ὅσοι πάθαιναν κάποιο κάταγμα ἔπρεπε νά μείνουν διά βίου ἀνάπηροι. Μέ πόση τρομακτική φυσικότητα διηγεῖται σχετικό γεγονός ὁ Ἀλέξανδρος Μωραϊτίδης στό γλαφυρό του διήγημα «Βακούφικα». Ἐκεῖ περιγράφεται λυρικότατα, πῶς νεαρή κόρη, ὅταν ἔπεσε ἀπό τήν καρυδιά καί ἔσπασε τό πόδι της ἔμεινε, ὕστερα ἀπό νοσηλεία δύο μηνῶν κοντά στούς «πρακτικούς γιατρούς» διά βίου χωλή, ἡ δέ μητέρα της πέθανε ἀπό τόν καϋμό της «…τρεῖς μῆνας μετά τό πάθημα τῆς θυγατρός της, πονοῦσα βαθέως διότι ἔβλεπε χωλήν τήν ὡραίαν θυγατέρα της» (Τά διηγήματα. τ.Α΄σ.217).

Ἀλλά τέτοιες καί χειρότερες ἀναπηρίες προκαλεῖ καί ὁ ἐπιπόλαιος ἐρασιτεχνισμός σέ ἄλλα γνωστικά πεδία, πού ἀφοροῦν ὄχι τό σῶμα ἀλλά τό πνεῦμα, τή ψυχή. Ἐργάτες ἀκούραστοι αὐτοῦ τοῦ πνευματικοῦ ἐρασιτεχνισμοῦ εἶναι ὅσοι μέ ἐλαφρά καρδία καί πολλή ἐπιπολαιότητα καί τρομερή ἀνεπάρκεια ἀσχολοῦνται μέ τά σοβαρά  θέματα τῆς Ἐκκλησίας καί τῆς θεολογίας της καί γνωμοδοτοῦν μέ αὐθεντία. Τά θεωροῦν τόσο βατά θέματα, τόσο εὔκολα καί προσιτά στόν κάθε χριστιανό!

Το φαινόμενο αὐτό εἶναι διαχρονικό. Ἀνέκαθεν ἐμφανίζονται χριστιανοί πού ἀποφαίνονται σάν διδάσκαλοι ἔμπειροι ἐπάνω σέ θέματα σοβαρά ἐκτός τῆς  ἁρμοδιότητός των. Τέτοιους χριστιανούς ἐννοεῖ ὁ Ἀπόστολος Πέτρος στήν Δευτέρα καθολική Ἐπιστολή του, οἱ ὁποῖοι ἄν καί τελείως ἀναρμόδιοι παρερμήνευαν καί διαστρέβλωναν δύσκολα νοήματα ἀπό τίς Ἐπιστολές τοῦ ἀδελφοῦ του, ὅπως γράφει, Παύλου προκαλώντας πνευματική ζημία στό πλήρωμα τῆς Ἐκκλησίας. «καί τήν τοῦ Κυρίου ἡμῶν μακροθυμίαν σωτηρίαν ἡγεῖσθε καθώς καί ὁ ἀγαπητός ἡμῶν ἀδελφός Παῦλος κατά τήν αὐτῶ δοθεῖσαν σοφίαν ἔγραψεν ὑμῖν ὡς καί ἐν πάσαις ταῖς ἐπιστολαῖς λαλῶν ἐν αὐταῖς περί τούτων ἐν οἷς ἐστιν δυσνόητα τινα ἅ οἱ ἀμαθεῖς καί ἀστήρικτοι στρεβλοῦσιν ὡς καί τάς λοιπάς γραφάς πρός τήν ἰδίαν αὐτῶν ἀπώλειαν» (Β΄ Πέτρου 3,15-16).

Τέτοιοι «ἀμαθεῖς καί ἀστήρικτοι» καί μέ περισσότερο θράσος ἐμφανίζονται στά χρόνια τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ θεολόγου. Ἐπαγγελματίες στήν καθημερινή ζωή, ἀγωνιστές τοῦ ἐπιουσίου, βιοτέχνες καί χειρώνακτες, ἀνελάμβαναν ρόλο θεολόγου τόν καιρό τῶν μεγάλων θεολογικῶν καί χριστολογικῶν ἐρίδων καί μέ πολεμική ὁρμή προέβαλαν ἀπόψεις θεολογικές διεκδικώντας τό ἀλάθητο καί διασαλεύοντας τή γαλήνη τῆς Ἐκκλησίας. Διότι ὁ θεολογικός ἐρασιτεχνισμός των εὔκολα συνδεόταν μέ τόν θρησκευτικό φανατισμό καί τήν ἰδεολογική ἀντιπαλότητα. Γι’ αὐτό τό λόγο καί ὁ θεοφόρος ἐκεῖνος Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας μας ἔλεγε: «Εἶναι νά λυπᾶται κανείς, ὅταν βλέπει κάποιους ἀπό τή μιά μέρα στήν ἄλλη νά γίνονται θεολόγοι… πέφτουνε τό βράδυ νά κοιμηθοῦνε τεχνίτες καί ξυπνοῦνε σοφοί, αὐτοχειροτόνητοι θεολόγοι». Καί ὅταν μερικοί διαμαρτυρόμενοι τοῦ ἔλεγαν «Δηλαδή, πάτερ, δε θ’ ἀσχολούμαστε μέ τό Θεό;» ἀπαντοῦσε  — Ἀντίθετα, φίλε μου, ἀπαντοῦσε, ν’ ἀσχολεῖσαι καί μέ τό παραπάνω. Ἄν μπορεῖς, ἔχε τό Θεό στό νοῦ σου πιό συχνά κι’ ἀπ’ ὅσο ἀναπνέεις. Μπορεῖς. Δέ σε συμβουλεύω ὅμως νά θεολογεῖς χωρίς τίς ἀναγκαῖες προϋποθέσεις» (Ἀπό τό βιβλίο τοῦ Στυλ. Παπαδοπούλου, Ὁ πληγωμένος ἀετός 10η ἔκδ. σσ.259-260).

Καί ὅπως παλιά ὁ «πρακτικός» γιατρός μέ τίς συμβουλές καί τά γιατροσόφια του μόνο ζημιά θά προκαλούσε, ἔτσι καί ὁ κάθε ἀπαίδευτος καί φανατικός συμβουλάτορας σέ θέματα πνευματικά. Μπορεῖ νά δίνει ἄνετα  ἐρμηνεῖες Βιβλικῶν χωρίων καί ἄς ἔχει μελετήσει ἐλάχιστα χωρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς. Μπορεῖ μέ αὐτοπεποίθηση εἰδικοῦ ἐπιστήμονος ἀπό τή θέση τοῦ πνευματικοῦ νά ἀποφαίνεται μέ τρόπο ἀπόλυτο γιά θέματα παιδαγωγικά, γιά θέματα ψυχολογίας, γιά λεπτά οἰκογενειακά ζητήματα καί ἄς εἶναι ὁ ὁρίζοντας τῶν γνώσεων του στενός καί ζοφώδης. Μπορεῖ ἀκόμη ὁ ἐρασιτέχνης καί «ἀμαθής» κληρικός νά δίνει γνῶμες γιά σοβαρά καί δύσκολα θέματα κανονικοῦ δικαίου ἤ καί ἱστορικά χωρίς νά κατέχει στοιχειώδη γνώση αυτῶν τών γνωστικῶν ἀντικειμένων. Μάλιστα μερικοί καθώς εἶναι κυριευμένοι ἀπό τό σύμπλεγμα τῆς παντογνωσίας τολμοῦν νά μιλήσουν καί γιά θέματα ἰατρικῆς φύσεως θέτοντας σέ ἄμεσο κίνδυνο αυτήν τήν ὑγεία τῶν πνευματικῶν τους τέκνων.

Δέν εἶχαν ἀσφαλῶς ἄδικο ὅσοι θεώρησαν τήν ἡμιμάθεια χειρότερη ἀπό τήν ἀμάθεια. Αὐτή ἡ ἡμιμάθεια καί ὁ ἐρασιτεχνισμός ἀντάμα μέ τόν φανατισμό καί τά πάθη τῆς αὐτοπροβολῆς καί τοῦ ἐπάρατου ἐγωισμοῦ μόνο κακά καί ὀλέθρια ἀποτελέσματα συνεισφέρουν στήν κοινωνία. Κάποτε μάλιστα θανάσιμα ἀποτελέσματα. Τουλάχιστον ἡ Ἐκκλησία, μέ τήν πικρή πεῖρα τοῦ θεολογικοῦ καί ἐκκλησιαστικοῦ ἐρασιτεχνισμοῦ καί τήν τεράστια εὐθύνη τῆς πνευματικῆς ἀκεραιότητος τοῦ ποιμνίου της ὀφείλει νά εἶναι πολύ εὐαίσθητη στό ζήτημα αὐτό. Παλαιότερα εἶχε συστήσει Σχολές ἱεροκηρύκων καί πνευματικῶν, ὅπου ἐκπαιδεύονταν καί ἐξασκοῦντο γιά κάποιο διάστημα ὑπό τήν ἐπίβλεψη ἔμπειρων κληρικῶν ὅσοι θά ἀνελάμβαναν αὐτά τά δύσκολα ἔργα, τοῦ ἱεροκήρυκος καί τοῦ ἐξομολόγου. Μήπως θά ἔπρεπε νά ἀναβιώσουν οἱ χρήσιμες αὐτές σχολές, μετά μάλιστα ἀπό τά τραγικά συμβάντα τῶν τελευταίων ἡμερῶν, μέ τά ὁποῖα βλασφημεῖται τό Ὄνομα τοῦ Κυρίου στήν κοινωνία μας;

Συνέντευξη ΥΕΘΑ Νικόλαου Παναγιωτόπουλου στη δημοσιογράφο Ειρήνη Αναστασοπούλου για τη “Deutsche Welle”

DEUTSCHE WELLE: Έρχεστε από τις Βρυξέλλες, όπου το ουκρανικό θέμα ήταν κυρίαρχο, υποθέτω. Ποια εικόνα έχετε εσείς; Γιατί λέγονται πολλά…

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Όντως, η κατάσταση στην Ουκρανία αυτή τη στιγμή είναι πάρα πολύ ανησυχητική. Υπάρχουν αντικρουόμενες απόψεις σχετικά με το κατά πόσον αποσύρονται ρωσικά στρατεύματα ή δεν αποσύρονται. Η αμερικανική πλευρά ισχυρίζεται ότι αυτό δεν συμβαίνει, δεν υπάρχουν δηλαδή συγκεκριμένες ενδείξεις ότι αυτό συμβαίνει. Σε κάθε περίπτωση η Ευρώπη εκτιμώ ότι θα πρέπει να σταθεί ενωμένη και αποφασισμένη, επικοινωνώντας προς κάθε πλευρά ότι πρέπει πάση θυσία η διπλωματία, αλλά και η αποτροπή να λειτουργήσουν ταυτόχρονα, για να αποφευχθεί η ανάφλεξη στην Ουκρανία, ότι θα υπάρξουν συνέπειες σε όσους το επιδιώξουν και ότι σε κάθε περίπτωση οι συνέπειες αυτές θα εμπλέξουν τη ρωσική πλευρά».

Τίθεται βέβαια το θέμα η Ελλάδα με ποιον τρό
πο μπορεί να συμβάλει στην αποτροπή και την αποκλιμάκωση…

Θεωρώ ότι η ελληνική πλευρά έχει και τη βούληση και το κύρος να συμβάλει στην αποκλιμάκωση της κρίσης. Είμαστε της άποψης ότι πρέπει πάση θυσία να κρατηθεί ανοιχτός ο δίαυλος επικοινωνίας με τη ρωσική πλευρά, έτσι ώστε να καταβληθούν οι διπλωματικές προσπάθειες για να αποκλιμακωθεί αυτή η ένταση. Αυτός είναι ο λόγος μετάβασης του Υπουργού Εξωτερικών στη Μόσχα για συναντήσεις με τον ομόλογό του, τον κ. Λαβρώφ. Θεωρώ ότι η Ελλάδα έχει ρόλο να παίξει και προς την πλευρά της αποκλιμάκωσης αυτής της έντασης και προς την πλευρά της διασφάλισης της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.

DEUTSCHE WELLE: Έχουμε και μία άλλη περιοχή μέσα στην Ευρώπη, στην οποία εμείς ως Ελλάδα δεχόμαστε καθημερινές επιθέσεις, ακόμα και με τη μορφή ενός επαπειλούμενου πολέμου. Μήπως πρέπει να κάνουμε μία Διάσκεψη Ασφαλείας και για την Ανατολική Μεσόγειο;

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Κοιτάξτε, η Ανατολική Μεσόγειος και ο νότιος πυλώνας του ΝΑΤΟ νομίζω ότι είναι αντικείμενο επεξεργασίας στο πλαίσιο των εσωτερικών διεργασιών του ΝΑΤΟ, αλλά και της Ε.Ε. Έχουμε καταδείξει και έχουμε αποδείξει κιόλας ότι εμείς λειτουργούμε ως πυλώνας σταθερότητας και ασφάλειας, ως δύναμη που εγγυάται την ειρήνη και τη σταθερότητα.

Έχουμε αναπτύξει μία πολύ εντατική διπλωματική προσπάθεια προς κάθε κατεύθυνση, προς τρίτες χώρες, προς τους εταίρους μας στο ΝΑΤΟ και την Ε.Ε. Παράλληλα όμως έχουμε αναπτύξει μία εξίσου εντατική προσπάθεια να αναβαθμίσουμε τη συνολική δυνατότητα των Ενόπλων Δυνάμεών μας.

Θεωρώ ότι αυτή η μείξη διπλωματίας και αποτροπής έχει αποδώσει καρπούς, αλλά σε κάθε περίπτωση πρέπει να παραμένουμε σε εγρήγορση, δεδομένου ότι οι γείτονές μας επιμένουν σε μία αναθεωρητική και πάρα πολλές φορές προκλητική συμπεριφορά.

Πάντα υπάρχουν ευήκοα ώτα στο ΝΑΤΟ, αρκεί να επικοινωνούμε τα επιχειρήματά μας με νηφαλιότητα και τεκμηρίωση. Εκτιμώ ότι αυτό συμβαίνει. Από κει και πέρα βέβαια, όπως σας είπα, συνεχίζουμε να κάνουμε τη δουλειά μας στις δύο αυτές κατευθύνσεις: περισσότερη διπλωματία και αποτροπή μέσω της ενίσχυσης των ενόπλων δυνάμεων. Γνωρίζετε τα μεγάλα προγράμματα που πέρασαν από το Κοινοβούλιο πριν από μερικές μέρες για την απόκτηση των τριών φρεγατών «Μπελαρά», αλλά και άλλων έξι αεροσκαφών «Ραφάλ». Η προσπάθεια αυτή δεν σταματάει σε κάποιο σημείο, απλά συνεχίζεται. Με σχέδιο και προτεραιότητες.

DEUTSCHE WELLE: Τέλος, μιλήστε μας και για τις διμερείς επαφές που θα έχετε εδώ…

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Πάντα η Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου είναι μία πρώτης τάξεως ευκαιρία για χρήσιμες διμερείς επαφές. Στο πλαίσιο αυτό θα συναντηθώ σήμερα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της αμερικανικής εταιρείας Λόκχιντ Μάρτιν και επίσης με τον όμολογό μου τον υπουργό Άμυνας του Ισραήλ, τον καλό φίλο Μπένι Γκαντζ. Αύριο θα κάνω την πρώτη μου διμερή επαφή με τη νέα υπουργό Άμυνας της Γερμανίας, την κυρία Κριστίν Λάμπρεχτ, με την οποία γνωρίστηκα προχθές στις Βρυξέλλες. Θα έχουμε πολλά ενδιαφέροντα να δούμε. Επίσης προσβλέπω σε χρήσιμες συναντήσεις με στελέχη της αμυντικής βιομηχανίας της Γερμανίας, δεδομένου ότι υπάρχουν προοπτικές συνεργασίας και σε αυτό το πεδίο με τις Ένοπλες Δυνάμεις και το Υπουργείο Άμυνας.

Άρθρο Υπουργού Εθνικής Αμύνης Νικόλαου Παναγιωτόπουλου στην εφημερίδα «ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ»

Οι γεωπολιτικές αβεβαιότητες επιδεινώνονται. Όσον αφορά τις σχέσεις με την Τουρκία οι διαδικασίες για τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης συνεχίζονται, οι συναντήσεις σε πολιτικό και θεσμικό επίπεδο εξακολουθούν να γίνονται, το κανάλι επικοινωνίας θα παραμένει και πρέπει να παραμείνει ανοικτό. Επιμένω όμως ότι όλη αυτή η πρωτοβουλία καθίσταται ατελέσφορη όταν συνοδεύεται από συνεχιζόμενες παραβατικές συμπεριφορές της Τουρκίας (όπως λ.χ. οι υπερπτήσεις) που ακυρώνουν το σκοπό της και το πνεύμα της, ήτοι την προσέγγιση των δύο πλευρών. Αν η Τουρκία έχει ειλικρινείς και καλές προθέσεις, θα πρέπει να αλλάξει αυτή της τη συμπεριφορά.

Στο σύγχρονο γεωπολιτικό περιβάλλον, οι αστάθμητοι παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν ή να επιδεινώσουν τις σχέσεις μεταξύ δύο χωρών μπορούν να αντιμετωπιστούν διά της διπλωματίας. Έτσι λοιπόν θεωρώ ότι η Τουρκία δεν πρέπει να εγκαταλείψει τη διπλωματία. Είναι γεγονός ότι στα ΜΜΕ καταγράφεται τελευταία έξαρση προκλητικών, επιθετικών και ευθέως προσβλητικών για τη χώρα μας δηλώσεων.

Θεωρώ ωστόσο ότι αυτές οι αντιδράσεις γίνονται κυρίως για εσωτερική κατανάλωση από την κοινή γνώμη της γείτονος Εμείς παρακολουθούμε και παραμένουμε σε εγρήγορση.

Σίγουρα όμως μαρτυρούν και κάποιον εκνευρισμό λόγω των επιτυχημένων κινήσεων της Κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη στο πεδίο οικοδόμησης και ενίσχυσης των συμμαχιών στην περιοχή, αλλά και λόγω της εντατικής από μέρους μας προσπάθειας αναβάθμισης των δυνατοτήτων των Ενόπλων Δυνάμεων στο πεδίο των Εξοπλισμών

Προφανώς εμείς θα συνεχίσουμε το έργο μας απτόητοι. Για να έχουμε απτά αποτελέσματα στο πεδίο της διπλωματίας πρέπει να είμαστε ακόμα καλύτεροι στην Άμυνα γι’ αυτό και από τον Ιούλιο του 2019 εργαζόμαστε καθημερινά σκληρά για την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων. Γι’ αυτό λύσαμε σειρά προβλημάτων που χρόνιζαν όπως οι συμβάσεις η εν συνεχεία υποστήριξης των «Μιράζ 2000-5», των C-130, των C-27 και των ΝΗ-90. Γι’ αυτό προχωρούμε στην αναβάθμιση 82 μαχητικών F-16 στην εκδοχή “Viper”, προμηθευόμαστε τα 24 υπερσύγχρονα μαχητικά “Rafale” και παράλληλα 3+1 ψηφιακές φρεγάτες “Belh@rra” καθως και τα ανθυποβρυχιακά ελικόπτερα Romeo και συνεχίζουμε. Στους επόμενους μήνες αναμένεται η απόφαση για τις κορβέτες, προχωρούν οι διαδικασίες για τον εκσυγχρονισμό της μέσης ζωής των φρεγατών τύπου ΜΕΚΟ και βάζουμε τις βάσεις για την αναβάθμιση των F-16 Block 50, αλλά και την υλοποίηση προγραμμάτων που έχει ανάγκη ο Ελληνικός Στρατός.

Σε αυτό το ολοκληρωμένο, προτεραιοποιημένο και κοστολογημένο σχέδιο εντάσσονται και οι πρόνοιες για το ανθρώπινο δυναμικό των Ενόπλων Δυνάμεων. Ήδη ο Πρωθυπουργός ανακοίνωσε κατά την παραλαβή των “Rafale” σειρά φοροελαφρύνσεων, κάτι που αποδεικνύει ότι η Κυβέρνηση ενδιαφέρεται πραγματικά για το προσωπικό. Τα στελέχη θα διαπιστώσουν άμεσα το οικονομικό όφελος από αυτές τις φορολογικές απαλλαγές στο ατομικό τους εισόδημα.

Μετά την ολοκλήρωση του Νομοθετικού Έργου για τους Εξοπλισμούς, θα φέρουμε άμεσα στη Βουλή νομοσχέδιο με αποκλειστικό αντικείμενο διατάξεις που απλοποιούν, διευθετούν και επιλύουν ζητήματα των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων. Θα είναι η δεύτερη κύρια παρέμβασή μας για το προσωπικό, μετά την αύξηση των εισακτέων στις παραγωγικές σχολές και στις σχολές υπαξιωματικών και στους τρεις Κλάδους, αλλά και τις 15 χιλιάδες προσλήψεις Επαγγελματιών Οπλιτών σε βάθος πενταετίας.

Πρέπει να επισημάνω επίσης, ότι προτάσσουμε την ενεργή Αμυντική Διπλωματία, έχοντας πετύχει τη δημιουργία και ενίσχυση ισχυρού πλέγματος συμμαχιών σε διμερές και πολυμερές επίπεδο, αξιοποιώντας κάθε δυνατότητα για επαύξηση της εθνικής μας ισχύος και καθιστώντας τη χώρα μας πλέον βασικό πυλώνα ασφάλειας και σταθερότητας στην περιοχή μας. Αυτό το πράττουμε διότι θέλουμε καλές σχέσεις και συνθήκες ειρήνης, ασφάλειας και σταθερότητας με όλες τις χώρες της περιοχής με τις οποίες μοιραζόμαστε κοινές αρχές, αξίες και παράδοση. Διότι έτσι θα εξασφαλίσουμε ασφάλεια και ευημερία για τους λαούς μας.

«Θεολογικός και Εκκλησιαστικός Ερασιτεχνισμός»

Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ελευθερουπόλεως 

κ. Χρυσοστόμου

Οἱ λέξεις ἐρασιτέχνης, ἐρασιτεχνισμός δέν ἔχουν καλή ἔννοια, μολονότι ἡ ἐτυμολογική τους ἀνάλυση μᾶς ὁδηγεῖ σέ διαφορετικό, ἀντίθετο συμπέρασμα. Κατ’ ἀρχάς ἡ σύνθετη λέξη ἐρασιτέχνης σημαίνει τόν ἐραστή, ἐκεῖνον τόν ἄνθρωπο πού ἀγαπᾶ πολύ, πού εἶναι ἐραστής τῆς τέχνης. Ἀλλά κατόπιν ξέπεσε στό χειρότερο ἡ ἔννοιά της, ὅπως συνέβη καί μέ ἄλλες λέξεις τῆς γλώσσας μας. Γιά παράδειγμα ἡ λέξη ἀγαθός. Ἀρχικά στό λεξιλόγιό μας δήλωνε τόν ὡραιότερο, τόν ἰδεώδη ἄνθρωπο ἀπό ἠθικῆς ἀπόψεως, ἐνῶ σήμερα στά χείλη μας κατάντησε ἡ λέξη νά ἔχει ἔννοια ὑποτιμητική.

Κατά τόν ἴδιο τρόπο καί ἡ λέξη ἐρασιτέχνης σύν τῶ χρόνω συνδέθηκε ὄχι ἀπλά μέ τήν ἁπλότητα, ἀλλά μέ τήν προχειρότητα. Ὁ ἐρασιτεχνισμός βρίσκεται κάτω ἀπό τόν ἐπαγγελματισμό. Ἡ μέ ἀβέβαιο ἀποτέλεσμα καί προχειρότητα ἐργασία ὑποτιμᾶται λογικά καί σωστά ἀπό τήν ἐργασία μέ ἐπαγγελματική συνείδηση, γνώση καί ἀκρίβεια. Γιά παράδειγμα, ἐάν κάποιος ὑποστεῖ κάποιο κάταγμα στό χέρι του ἤ στό πόδι του δέν θά ἐμπιστευθεῖ τή θεραπεία του σέ ἔνα «πρακτικό», ἐρασιτέχνη τοῦ παλιοῦ καιροῦ γιατρό. Σήμερα θά προσφύγει μέ ἐμπιστοσύνη στό γιατρό τόν εἰδικό, πού ἀσχολεῖται μέ τά προβλήματα τῶν ὀστῶν. Κάποτε ὅσοι πάθαιναν κάποιο κάταγμα ἔπρεπε νά μείνουν διά βίου ἀνάπηροι. Μέ πόση τρομακτική φυσικότητα διηγεῖται σχετικό γεγονός ὁ Ἀλέξανδρος Μωραϊτίδης στό γλαφυρό του διήγημα «Βακούφικα». Ἐκεῖ περιγράφεται λυρικότατα, πῶς νεαρή κόρη, ὅταν ἔπεσε ἀπό τήν καρυδιά καί ἔσπασε τό πόδι της ἔμεινε, ὕστερα ἀπό νοσηλεία δύο μηνῶν κοντά στούς «πρακτικούς γιατρούς» διά βίου χωλή, ἡ δέ μητέρα της πέθανε ἀπό τόν καϋμό της «…τρεῖς μῆνας μετά τό πάθημα τῆς θυγατρός της, πονοῦσα βαθέως διότι ἔβλεπε χωλήν τήν ὡραίαν θυγατέρα της» (Τά διηγήματα. τ.Α΄σ.217).

Ἀλλά τέτοιες καί χειρότερες ἀναπηρίες προκαλεῖ καί ὁ ἐπιπόλαιος ἐρασιτεχνισμός σέ ἄλλα γνωστικά πεδία, πού ἀφοροῦν ὄχι τό σῶμα ἀλλά τό πνεῦμα, τή ψυχή. Ἐργάτες ἀκούραστοι αὐτοῦ τοῦ πνευματικοῦ ἐρασιτεχνισμοῦ εἶναι ὅσοι μέ ἐλαφρά καρδία καί πολλή ἐπιπολαιότητα καί τρομερή ἀνεπάρκεια ἀσχολοῦνται μέ τά σοβαρά  θέματα τῆς Ἐκκλησίας καί τῆς θεολογίας της καί γνωμοδοτοῦν μέ αὐθεντία. Τά θεωροῦν τόσο βατά θέματα, τόσο εὔκολα καί προσιτά στόν κάθε χριστιανό!

Το φαινόμενο αὐτό εἶναι διαχρονικό. Ἀνέκαθεν ἐμφανίζονται χριστιανοί πού ἀποφαίνονται σάν διδάσκαλοι ἔμπειροι ἐπάνω σέ θέματα σοβαρά ἐκτός τῆς  ἁρμοδιότητός των. Τέτοιους χριστιανούς ἐννοεῖ ὁ Ἀπόστολος Πέτρος στήν Δευτέρα καθολική Ἐπιστολή του, οἱ ὁποῖοι ἄν καί τελείως ἀναρμόδιοι παρερμήνευαν καί διαστρέβλωναν δύσκολα νοήματα ἀπό τίς Ἐπιστολές τοῦ ἀδελφοῦ του, ὅπως γράφει, Παύλου προκαλώντας πνευματική ζημία στό πλήρωμα τῆς Ἐκκλησίας. «καί τήν τοῦ Κυρίου ἡμῶν μακροθυμίαν σωτηρίαν ἡγεῖσθε καθώς καί ὁ ἀγαπητός ἡμῶν ἀδελφός Παῦλος κατά τήν αὐτῶ δοθεῖσαν σοφίαν ἔγραψεν ὑμῖν ὡς καί ἐν πάσαις ταῖς ἐπιστολαῖς λαλῶν ἐν αὐταῖς περί τούτων ἐν οἷς ἐστιν δυσνόητα τινα ἅ οἱ ἀμαθεῖς καί ἀστήρικτοι στρεβλοῦσιν ὡς καί τάς λοιπάς γραφάς πρός τήν ἰδίαν αὐτῶν ἀπώλειαν» (Β΄ Πέτρου 3,15-16).

Τέτοιοι «ἀμαθεῖς καί ἀστήρικτοι» καί μέ περισσότερο θράσος ἐμφανίζονται στά χρόνια τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ θεολόγου. Ἐπαγγελματίες στήν καθημερινή ζωή, ἀγωνιστές τοῦ ἐπιουσίου, βιοτέχνες καί χειρώνακτες, ἀνελάμβαναν ρόλο θεολόγου τόν καιρό τῶν μεγάλων θεολογικῶν καί χριστολογικῶν ἐρίδων καί μέ πολεμική ὁρμή προέβαλαν ἀπόψεις θεολογικές διεκδικώντας τό ἀλάθητο καί διασαλεύοντας τή γαλήνη τῆς Ἐκκλησίας. Διότι ὁ θεολογικός ἐρασιτεχνισμός των εὔκολα συνδεόταν μέ τόν θρησκευτικό φανατισμό καί τήν ἰδεολογική ἀντιπαλότητα. Γι’ αὐτό τό λόγο καί ὁ θεοφόρος ἐκεῖνος Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας μας ἔλεγε: «Εἶναι νά λυπᾶται κανείς, ὅταν βλέπει κάποιους ἀπό τή μιά μέρα στήν ἄλλη νά γίνονται θεολόγοι… πέφτουνε τό βράδυ νά κοιμηθοῦνε τεχνίτες καί ξυπνοῦνε σοφοί, αὐτοχειροτόνητοι θεολόγοι». Καί ὅταν μερικοί διαμαρτυρόμενοι τοῦ ἔλεγαν «Δηλαδή, πάτερ, δε θ’ ἀσχολούμαστε μέ τό Θεό;» ἀπαντοῦσε  — Ἀντίθετα, φίλε μου, ἀπαντοῦσε, ν’ ἀσχολεῖσαι καί μέ τό παραπάνω. Ἄν μπορεῖς, ἔχε τό Θεό στό νοῦ σου πιό συχνά κι’ ἀπ’ ὅσο ἀναπνέεις. Μπορεῖς. Δέ σε συμβουλεύω ὅμως νά θεολογεῖς χωρίς τίς ἀναγκαῖες προϋποθέσεις» (Ἀπό τό βιβλίο τοῦ Στυλ. Παπαδοπούλου, Ὁ πληγωμένος ἀετός 10η ἔκδ. σσ.259-260).

Καί ὅπως παλιά ὁ «πρακτικός» γιατρός μέ τίς συμβουλές καί τά γιατροσόφια του μόνο ζημιά θά προκαλούσε, ἔτσι καί ὁ κάθε ἀπαίδευτος καί φανατικός συμβουλάτορας σέ θέματα πνευματικά. Μπορεῖ νά δίνει ἄνετα  ἐρμηνεῖες Βιβλικῶν χωρίων καί ἄς ἔχει μελετήσει ἐλάχιστα χωρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς. Μπορεῖ μέ αὐτοπεποίθηση εἰδικοῦ ἐπιστήμονος ἀπό τή θέση τοῦ πνευματικοῦ νά ἀποφαίνεται μέ τρόπο ἀπόλυτο γιά θέματα παιδαγωγικά, γιά θέματα ψυχολογίας, γιά λεπτά οἰκογενειακά ζητήματα καί ἄς εἶναι ὁ ὁρίζοντας τῶν γνώσεων του στενός καί ζοφώδης. Μπορεῖ ἀκόμη ὁ ἐρασιτέχνης καί «ἀμαθής» κληρικός νά δίνει γνῶμες γιά σοβαρά καί δύσκολα θέματα κανονικοῦ δικαίου ἤ καί ἱστορικά χωρίς νά κατέχει στοιχειώδη γνώση αυτῶν τών γνωστικῶν ἀντικειμένων. Μάλιστα μερικοί καθώς εἶναι κυριευμένοι ἀπό τό σύμπλεγμα τῆς παντογνωσίας τολμοῦν νά μιλήσουν καί γιά θέματα ἰατρικῆς φύσεως θέτοντας σέ ἄμεσο κίνδυνο αυτήν τήν ὑγεία τῶν πνευματικῶν τους τέκνων.

Δέν εἶχαν ἀσφαλῶς ἄδικο ὅσοι θεώρησαν τήν ἡμιμάθεια χειρότερη ἀπό τήν ἀμάθεια. Αὐτή ἡ ἡμιμάθεια καί ὁ ἐρασιτεχνισμός ἀντάμα μέ τόν φανατισμό καί τά πάθη τῆς αὐτοπροβολῆς καί τοῦ ἐπάρατου ἐγωισμοῦ μόνο κακά καί ὀλέθρια ἀποτελέσματα συνεισφέρουν στήν κοινωνία. Κάποτε μάλιστα θανάσιμα ἀποτελέσματα. Τουλάχιστον ἡ Ἐκκλησία, μέ τήν πικρή πεῖρα τοῦ θεολογικοῦ καί ἐκκλησιαστικοῦ ἐρασιτεχνισμοῦ καί τήν τεράστια εὐθύνη τῆς πνευματικῆς ἀκεραιότητος τοῦ ποιμνίου της ὀφείλει νά εἶναι πολύ εὐαίσθητη στό ζήτημα αὐτό. Παλαιότερα εἶχε συστήσει Σχολές ἱεροκηρύκων καί πνευματικῶν, ὅπου ἐκπαιδεύονταν καί ἐξασκοῦντο γιά κάποιο διάστημα ὑπό τήν ἐπίβλεψη ἔμπειρων κληρικῶν ὅσοι θά ἀνελάμβαναν αὐτά τά δύσκολα ἔργα, τοῦ ἱεροκήρυκος καί τοῦ ἐξομολόγου. Μήπως θά ἔπρεπε νά ἀναβιώσουν οἱ χρήσιμες αὐτές σχολές, μετά μάλιστα ἀπό τά τραγικά συμβάντα τῶν τελευταίων ἡμερῶν, μέ τά ὁποῖα βλασφημεῖται τό Ὄνομα τοῦ Κυρίου στήν κοινωνία μας;   

(Πηγή: www.imelef.gr)

Ενδιαφέροντα αναγνώσματα του 2021...

(Επέλεξα τη φωτογραφία αυτού του εξαιρετικού παραμυθιού του Ευγένιου Τριβιζά, το οποίο "διώχθηκε" και "κάηκε" στο βωμό της μισαλλοδοξίας ορισμένων, στην Ελλάδα του 2021! Πράξη απόλυτα κατακριτέα και απαράδεκτη που στράφηκε ενάντια σε ένα βιβλίο και ειδικότερα σε ένα παιδικό παραμύθι. Πράξη που θυμίζει άλλες χώρες και άλλες εποχές). 

 Άλλη μια χρονιά πέρασε, με συνθήκες ιδιαίτερες για όλους μας. Συνθήκες που, μεταξύ όλων των άλλων, ευνόησαν το διάβασμα που, μια έτσι κι αλλιώς αγαπημένη συνήθεια. Μοιράζομαι μαζί σας μια λίστα από βιβλία που διάβασα μέσα στο 2021 και πιστεύω πως θα σας ενδιέφεραν (Η σειρά που αναφέρονται είναι χρονολογική της ανάγνωσης):

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

1) «Ιστορίες που (δεν) είπα στον ψυχολόγο μου», της Τατιάνας Κίρχοφ

2) «Η φάρμα των ζώων», του Τζόρτζ Όργουελ

3) «1984», του Τζορτζ Όργουελ

4) «Πότε διάβολος πότε άγγελος», του Κώστα Ακρίβου

5) «Τι δεν θα γίνω όταν μεγαλώσω», της Στέργιας Κάββαλου

6) «Κονέκτικατ», της Στέργιας Κάββαλου

7) «Άγιο Αίμα», του Θοδωρή Παπαθεοδώρου

8) «Έξι επί δύο», του Arne Dahl 

9) «Άγιες Ψυχές», του Θοδωρή Παπαθεοδώρου

10) «Ο Ξένος», του Αλμπερ Καμύ

11) «Τη νύχτα όλα τα αίματα είναι μαύρα», του David Diop

12) «Περί της εαυτού ψυχής», του Ισίδωρου Ζουργού

13) «Πανδαιμόνιο», του Κάστα Ακρίβου (δεύτερη ανάγνωση)

14) «Όχι! Δεν θα μας μπείτε στη μύτη», του Ευγένιου Τριβιζά

15) «Άγια Λευτεριά», του Θοδωρή Παπαθεοδώρου

ΙΣΤΟΡΙΑ – ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ

1) «Οι τελευταίοι υπερασπιστές της Χριστούπολης», του Συμεών Μαυρίδη

2) «1821 πριν και μετά. Έλληνες και Ελλάδα. Επανάσταση και κράτος», οδηγός έκθεσης του Μουσείου Μπενάκη

3) «Ρίζες και θεμέλια. Οδόσημα της ιστορίας του Ελληνισμού», της Μαρίας Ευθυμίου

4) «Μοχάμεντ Αλι ο εκ Καβάλας», του Χαλεντ Φαχμί

5) «Πόλεμος και Επανάσταση στα Οθωμανικά Βαλκάνια (18ος – 20ος αι.)», του Δημήτρη Σταματόπουλου (επιμ.)

6) «Οι Έλληνες του Γκαίρλιτς (1916-1919)», του Γεράσιμου Αλεξάτου

7) «Ι.Α. Καποδίστριας. Η διακυβέρνηση και η ανατολική πολιτική του. Η πρώτη προσπάθεια εγκαθίδρυσης ελληνοτουρκικών σχέσεων», του Γιώργου Γεωργή

8) «Η Καβάλα κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους. Οι μαρτυρίες των προξενικών εκθέσεων του Κωνσταντίνου Βουλγαρίδη», του Γιώργου Κουτζακιώτη

9) «Ανέκδοτα Πατριαρχικά έγγραφα προς Αρχιερείς της Μητρόπολης Ελευθερουπόλεως (1887-1927)», του Αιμίλιου Μαυρουδή

10) «Τα διασωσμένα οθωμανικά τεμένη στην Περιφερειακή Ενότητα Δράμας», του Βασίλη Μεσσή

11) «Ο ρόλος των νέων στο Μέτωπο, την κατοχή και την αντίσταση (1940-1944)», του Θανάση Χρήστου

12) «Οι ντονμέ της Θεσσαλονίκης. Εξισλαμισθέντες Εβραίοι, επαναστάτες μουσουλμάνοι, κοσμικοί Τούρκοι», του Marc David Baer

13) «Κρήτες Ακρίτες», του Αναγνώστη Αγελαράκη

14) «1814-1821: Η προετοιμασία μιας Επανάστασης. Πρωταγωνιστές – γεγονότα - συγκυρίες», του Στέφανου Καβαλλιεράκη

15) «Χάλκινα σφυρήλατα σινιά και η διακόσμηση τους στον βορειοελλαδικό χώρο», της Ευδοκίας Μηλιατζίδου-Ιωάννου 

16) «Πασχαλινα και της Άνοιξης», του Δημήτρη Λουκάτου

17) «Παγανιστικές δοξασίες της θεσσαλικής επαρχίας», του Χρυσόστομου Τσαπραϊλή

18) «Παραδοσιακές Καλλιέργειες» της Νίκης Ψαράκη – Μπελεσιώτη και Αιμιλίας Γερουλάνου (Επιμ.)

19) « Ενθύμιον Κιουτάχειας. Αποτυπώσεις της ιστορίας στην κεραμεική της Κιουτάχιας», του Ντίνου Κόγια

20) «Τα κεραμεικά του Τσανάκαλε 1670-1922», της Κατερίνας Κορρέ-Ζωγράφου

21) «Τα κεραμεικά του ελληνικού χώρου», της Κατερίνας Κορρέ-Ζωγράφου

22) «The arms of Greece and her Balkan neighbours in the ottoman period», του Robert Elgood

23) «Η καθημερινή ζωή των Νεοελλήνων (1700-1950)», της Κατερίνας Κορρέ-Ζωγράφου

24) «Ένα σκοτεινό δωμάτιο», του Αλέξη Παπαχελά

25) «Οι απόρρητοι φάκελοι Καραμανλή», του Μανώλη Κοττάκη

Εγκύκλιος Μητροπολίτου Ελευθερουπόλεως κ. Χρυσοστόμου επί τω Νέω Έτει 2022

 Ἀγαπητοί ἀδελφοί καί πατέρες

Ἡ Μακροθυμία καί ἡ ἄπειρη Ἀγάπη τοῦ Θεοῦ μᾶς χάρισε πάλι ἕνα καινούργιο ἔτος. Ἄς Τόν εὐχαριστήσουμε μέσα ἀπό τήν καρδιά μας. Μέ εὐγνώμονα διάθεση ἄς τό ὑποδεχθοῦμε, διότι ἐμεῖς δέν πιστεύουμε στήν ἀνύπαρκτη καί ἀπρόσωπη τύχη. Πιστεύουμε στό Θεό, πού κρατᾶ ὑπό τήν ἐξουσία Του «καιρούς καί χρόνους». Τοῦ καθενός μας καί ὁλόκληρου τοῦ κόσμου. «Ἐν αὐτῶ γάρ ζῶμεν καί κινούμεθα καί ἐσμέν» (Πράξεις 17,28) δίδαξε κάποτε τούς προγόνους μας στήν Ἀθήνα ὁ Ἀπόστολος Παῦλος γκρεμίζοντας τίς παλιές καί λαθεμένες ἰδέες καί ἀντιλήψεις γιά τούς θεούς καί τή θεά τύχη. «Μέσα στή Πρόνοια καί τήν Ἀγάπη τοῦ Θεού τοῦ ἀληθινού, διεκήρυξε ἀπό τό ὕψος τοῦ Ἀρείου πάγου ὁ μεγάλος Ἀπόστολος, ζούμε, κινούμαστε καί ἐργαζόμαστε καί ὑπάρχουμε ὅλοι οἱ ἄνθρωποι».

Γι’ αὐτό καί ὁ ἐρχομός τοῦ καινούργιου ἔτους, ὅπως συνηθίζουμε νά λέμε, μᾶς ὁδηγεῖ νά εὐχαριστήσουμε τόν Δωρεοδότη μας Θεό. Καί τί ἄλλο πρέπει νά κάνουμε, τώρα πού γιορτάζουμε τήν Πρωτοχρονιά; Δυστυχῶς ἐδῶ ἄν και βαπτισμένοι χριστιανοί ὀφείλουμε νά μιμηθοῦμε τούς ἀρχαίους σοφούς προγόνους μας. Αὐτοί ἄν καί ζοῦσαν μέσα στό σκοτάδι τῆς εἰδωλολατρείας εἶχαν καί κάποιες λάμψεις τῆς ἀλήθειας στό πνεῦμα τους. Οἱ σπουδαῖοι, λοιπόν, ἐκεῖνοι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι συμβούλευαν τούς μαθητές των πρίν πέσουν καί κοιμηθοῦν νά ρωτοῦν τή συνείδησή των «Μηδ’ ὕπνον μαλακοῖσιν ἐπ’ ὄμμασι προσδέξασθαι πρίν τῶν ἡμερινῶν ἔργων τρίς ἕκαστον ἐπελθεῖν ”πῆ παρέβην; τί δ’ ἔρεξα; τί μοι δέον οὐκ ἐτελέσθη;» Δηλαδή νά μή δέχεσαι στά μαλακά σου βλέφαρα τόν γλυκό ὕπνο, πρίν ἐξετάσεις τρεῖς φορές κάθε σου ἔργο τῆς ἡμέρας: «Τί ἔκανα πού δέν ἔπρεπε; Τί ἔκανα πού ἔπρεπε; Τί ἔπρεπε νά κάνω πού δέν τό ἔκανα;».

Τό ἴδιο εἶναι χρήσιμο νά κάνουμε καί ἐμεῖς, ἐμεῖς πού ὡς χριστιανοί πιστεύουμε στή δίκαιη Κρίση τοῦ Θεοῦ. Ὅπως πολύ σωστά δίδασκαν οἱ ἀρχαῖοι σοφοί μας πρόγονοι. Προκειμένου νά βελτιώσουμε τήν ἠθική μας ζωή καί νά εὐαρεστήσουμε στό Θεό νά θέσουμε παρόμοια ἐρωτήματα στόν ἑαυτό μας, τί κυρίως παραλείψαμε νά πράξουμε στό ἔτος πού πέρασε, ὥστε νά τό τηρήσουμε ἐφέτος.

Καί ὕστερα ἀπό αὐτόν τόν χρησιμότατο αὐτοέλεγχο νά πάρουμε ἀποφάσεις γενναῖες τό χρόνο πού μόλις ἀνέτειλε νά τόν πλουτίσουμε μέ καλά ἔργα πίστεως καί ἀρετῆς «μετά φόβου καί τρόμου τήν ἑαυτῶν σωτηρίαν κατεργαζόμενοι» (Ἐφεσίους 2,12). Καί ὁ μέν ἀρχαῖος σοφός παρότρυνε τούς μαθητές του νά ὑποβάλλονται στήν καθημερινή αὐτοεξέταση προκειμένου νά ζήσουν καί νά χαροῦν τά ἀγαθά μιᾶς ἐνάρετης ζωῆς, ὁ Κύριός μας ὅμως μᾶς προτρέπει στόν ἀπολογισμό τῆς ζωῆς μας προκειμένου μέ τήν ἀνάλογη ζωή καί πολιτεία νά ἀπολαύσουμε τά ἀγαθά τῆς αἰώνιας ζωῆς στή Βασιλεία Του τήν ἐπουράνια.

Εἴθε, ἀγαπητοί, νά μποῦμε στό νέο ἔτος ἀποφασισμένοι μέ τή Χάρη τοῦ Θεοῦ νά μή ἐπαναλάβουμε τά σφάλματα τοῦ παρελθόντος, ἀλλά νά ἁγιάζουμε τή ζωή μας μέ ἔργα καλά καί θεάρεστα. Ἀμήν

Καλή χρονιά καί εὐλογημένη!

† Ο ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΠΟΛΕΩΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

παντοτινός εὐχέτης σας

Καλά Χριστούγεννα και Καλή Χρονιά!

 

Προσοχή στον καύσωνα!

 

Δήλωση ΥΕΘΑ Νικόλαου Παναγιωτόπουλου για τη 200η Επέτειο της 25ης Μαρτίου 1821

 

Με αφορμή την επέτειο συμπλήρωσης 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας κ. Νικόλαος Παναγιωτόπουλος έκανε την εξής δήλωση:

«Ο Αγώνας του 1821 παραμένει διαχρονικός και επίκαιρος, μας εμπνέει και ταυτόχρονα μας διδάσκει. Η ιστορική μνήμη πρέπει να αποτελεί πηγή αυτοπεποίθησης και υπερηφάνειας για τις Ένοπλες Δυνάμεις μας, αλλά και για όλο τον Ελληνικό λαό. Οι αγώνες και η παρακαταθήκη των προγόνων μας πρέπει να αποτελούν το φάρο που οδηγεί τα βήματά μας.

Ας εμπνευστούμε λοιπόν από το παράδειγμά τους, από τους αγώνες τους, από τις θυσίες τους και ας αντιληφθούμε ότι ενωμένοι και συνειδητοποιημένοι μπορούμε να κερδίζουμε κάθε μάχη, να αντιμετωπίζουμε κάθε πρόκληση, να ξεπερνάμε κάθε δυσκολία.

Χρόνια πολλά σε όλους!

Ζήτω η Επανάσταση του 1821!

Ζήτω το Έθνος!».

Μπορείτε να δείτε το σχετικό video πατώντας ΕΔΩ

1821-2021: 200 χρόνια από την Επανάσταση!

  

 Φέτος είναι έτος ορόσημο. Συμπληρώνονται 200 χρόνια από την Επανάσταση των Ελλήνων, από την επανάσταση της Ελευθερίας και της Ανεξαρτησίας, από την επανάσταση κατά της υποταγής και του ραγιαδισμού. Είναι ένα έτος αφορμή για να κάνουμε ένα απολογισμό και να σκεφτούμε. Να σκεφτούμε πόσο αίμα χύθηκε για την Ελευθερία σε αυτό τον τόπο, στα διακόσια αυτά χρόνια. Να σκεφτούμε τους αγώνες για αξίες και ιδανικά. Ας σκεφτούμε λοιπόν…

    Στο πλαίσιο αυτό του εορτασμού, κάθε μήνα θα αναρτώ ένα απόσπασμα από μια μονογραφία για την Επανάσταση του 1821, που θα συνοδεύεται από μια φωτογραφία.

Χρόνια πολλά Ελλάδα! Χρόνια πολλά Έλληνες!